Gdy w 1920 r. gen. Józef Haller przyłączał Pomorze do Polski, Gdynia była rolniczo-rybacką wsią zamieszkiwaną przez dwieście rodzin. Nikt wówczas nie myślał, że w tym miejscu już niedługo powstanie pełnomorski port.

Traktat wersalski zakładał, że Polacy będą mogli korzystać z portu w Wolnym Mieście Gdańsku. W praktyce dyskryminowano tam jednak polski obrót towarowy, rząd RP postanowił więc rozpocząć prace nad projektem i budową nowego portu. Zadanie to powierzono inż. Tadeuszowi Wendzie. Po osobistej inspekcji wybrzeża jako miejsce inwestycji zasugerował on tereny w dolinie rzeki Chylonki w pobliżu Gdyni. Oficjalnie ustawę o budowie portu ogłoszono 23 września 1922 r., w rzeczywistości jednak prace podjęto już wcześniej. Była to inwestycja finansowana głównie z budżetu państwa. Z kolei miasto, które uzyskało prawa miejskie 10 lutego 1926 r., budowano w dużej mierze przy udziale kapitału prywatnego.

Pomimo trudności Gdynia w niespełna dwadzieścia lat stała się szóstym największym miastem II Rzeczypospolitej, liczącym 127 tys. mieszkańców, a port był najnowocześniejszą tego typu inwestycją w basenie Morza Bałtyckiego.

(fragment wprowadzenia do wystawy)

Autor: dr Barbara Męczykowska
Współpraca: Krzysztof Drażba
Fotografie współczesne: Dominik Kulaszewicz
Recenzja merytoryczna: Małgorzata Sokołowska
Recenzja plastyczna: Karolina Masłowska
Redakcja: Anna Świtalska-Jopek
Projekt graficzny i wydruk: EuroDesign Gdańsk, www.eurodesign.com

Materiały archiwalne ze zbiorów: Archiwum Akt Nowych, Biblioteki Narodowej, Muzeum Miasta Gdyni, Narodowego Archiwum Cyfrowego.