Instytut Pamięci Narodowej Żelazny bastion polskości. Polskie Koleje Państwowe w Wolnym Mieście Gdańsku (katalog wystawy) - Publikacje popularnonaukowe

Latem 1852 r. Gdańsk został połączony z Bydgoszczą przez Tczew linią stanowiącą lokalne odgałęzienie Pruskiej Kolei Wschodniej (Preußische Ostbahn), łączącej Berlin z Królewcem. Z jednej strony rozbudowa kolei w Gdańsku była mocno ograniczana przez władze wojskowe, przeciwne przebijaniu się jej przez fortyfikacje miejskie, a z drugiej stawała się niezbędna dla dalszego rozwoju miasta i portu. W 1865 r. linia kolejowa została podciągnięta do Nowego Portu, włączając port w sieć kolejową.

Do 1914 r. Gdańsk zyskał połączenia z Słupskiem/Koszalinem, Kartuzami, Kościerzyną/Bytowem, Chojnicami/Piłą, Chojnicami/Szczecinkiem, a po wybudowaniu mostów na Wiśle (1857 r.) i Nogacie (1857 i 1899 r.) przez Malbork stopniowo z Elblągiem/Królewcem, Olsztynem, Mławą i dalej Warszawą oraz Toruniem. W 1886 r. połączenie kolejowe otrzymał także Nowy Dwór Gdański. W maju 1914 r., jako ostatnią przed wybuchem Wielkiej Wojny, oddano do użytku linię łączącą Gdańsk-Wrzeszcz ze Starą Piłą przez Brętowo i Kokoszki.

Fragment pierwszego rozdziału katalogu pt. „Początki kolei w Gdańsku”.

---

Katalog wystawy przygotowanej przez Oddziałowe Biuro Edukacji Narodowej IPN w Gdańsku.

Autor wystawy i katalotu: Karolina Masłowska
Recenzent: dr Wojciech Grott
Projekt graficzny: Karolina Masłowska
Recenzja graficzna: Karol Czechowicz
Redakcja: Anna Świtalska-Jopek

Na wystawie zostały wykorzystane zdjęcia i materiały ze zbiorów:
• Archiwum Instytutu Pamięci Narodowej (AIPN)
• Archiwum Państwowego w Gdańsku (APG)
• Archiwum Szkoły Podstawowej w Szymankowie (SP w Szymankowie)
• Biblioteki Uniwersytetu Jagiellońskiego (BUJ)
• Fundacji dla Gdańska i Pomorza (FGP)
• Muzeum Uniwersytetu Warszawskiego (MUW)
• Narodowego Archiwum Cyfrowego (NAC)
• Polskiej Akademii Nauk Biblioteki Gdańskiej (PAN BG)
• zbiorów prywatnych Karoliny Masłowskiej
• domeny publicznej