Instytut Pamięci NarodowejXVI edycja akcji medialno-edukacyjnej: „Zapal znicz pamięci” – 20 października 2024 r.
Już po raz szesnasty zachęcamy do zapalenia „znicza pamięci” Ofiarom zbrodni dokonanych przez Niemców w 1939 r. w ramach operacji „Tannenberg”, „Akcji Inteligencja” oraz „politycznego oczyszczania gruntu”. Każdego roku, w trzecią niedzielę października, przypominamy o obywatelach II Rzeczypospolitej, którzy jako pierwsi zostali poddani eksterminacji po agresji III Rzeszy Niemieckiej na Polskę.
Chcąc pozbawić naród polski przywódców oraz możliwości tworzenia ruchu oporu, Niemcy metodycznie, głównie na ziemiach wcielonych do III Rzeszy, jesienią 1939 r. zaczęli mordować animatorów życia społeczno-kulturalnego. W przeprowadzonych wówczas setkach publicznych i tajnych egzekucji, rozstrzelani zostali Powstańcy Wielkopolscy i Śląscy. Jednym z nich był tegoroczny bohater akcji Leon Prauziński, powstaniec wielkopolski i artysta.
Likwidowani byli także polscy urzędnicy, nauczycieli, księża, działacze polityczni i społeczni, przedstawiciele ziemiaństwa, związków i stowarzyszeń patriotycznych. Zginęli tylko dlatego, że w wolnej Polsce pełnili role przywódcze.
Część z nich rozstrzelano jako zakładników na głównych placach polskich miast i miasteczek. Innych wywożono z niemieckich więzień i obozów koncentracyjnych lub w „nieznanym kierunku” i rozstrzeliwano w sposób skryty nad dołami śmierci, głównie w lasach. Ich doczesnych szczątków nierzadko szukamy do dnia dzisiejszego. Do największych niemieckich zbrodni w 1939 r. doszło na Pomorzu Gdańskim, Kujawach, Wielkopolsce, ziemi łódzkiej i Górnym Śląsku.
Wspólnie przypomnijmy, że o Nich pamiętamy. O tych, którzy mają swój grób, tablicę z imieniem i nazwiskiem, ale również i o tych, którzy leżą w bezimiennych, masowych mogiłach, celowo oddalonych od skupisk ludzkich.
W drugiej połowie października a szczególnie 20 dnia tego miesiąca zachęcamy do indywidualnych upamiętnień, a także do włączenia się w tegoroczną akcję muzeów regionalnych, władz samorządowych, przedstawicieli stowarzyszeń, mediów, nauczycieli wraz z uczniami oraz drużyn harcerskich.
22 października w Katowicach odbędzie się spacer po wybranych miejscach pamięci, po którym w uroczysty sposób zapalimy znicze pod Pomnikiem Harcerzy Września.
W tym roku szkoły, które biorą udział w akcji zachęcamy do umieszczania informacji o jej przebiegu w regionie także na swoich stronach internetowych. Najaktywniejsze placówki oświatowe i kulturalne otrzymają certyfikaty udziału w akcji i pakiety edukacyjne IPN.
Akcja medialno-edukacyjna „Zapal znicz pamięci” to wspólny projekt pięciu Oddziałowych Biur Edukacji Narodowej IPN w Gdańsku, Bydgoszczy, Poznaniu, Łodzi i Katowicach oraz lokalnych rozgłośni radiowych. Celem akcji jest upamiętnienie polskich obywateli II RP, zamordowanych przez Niemców w pierwszych miesiącach drugiej wojny światowej.
Finał XVI edycji akcji uświetni przedpremierowy pokaz filmu w reż. Anny Piasek „Powstaniec. Historia Leona Prauzińskiego”. Informacje o projekcjach filmu w wybranych miastach dostępne są na stronie głównej IPN i stronach oddziałowych IPN.
- Aktualne materiały dotyczące akcji wraz z listami miejsc pamięci znajdują się na stronie projektu.
- Zachęcamy do zapoznania się z wystawą biograficzną elementarną w wersji online o Leonie Prauzińskim autorstwa Marcina Podemskiego oraz wystawą elementarną o Niemieckiej operacji "Tannenberg" w Polsce autorstwa Tomasza Cieślaka.
- Więcej informacji na stronie internetowej www.poznan.ipn.gov.pl, www.ipn.gov.pl oraz na stronach oddziałów IPN w Łodzi, Katowicach, Gdańsku.
- Koordynator ogólnopolski akcji "Zapal znicz pamięci": Marta Szczesiak-Ślusarek, marta.szczesiak@ipn.gov.pl
Koordynatorzy regionalni:
IPN Łódź: Magdalena Zapolska-Downar, magdalena.zapolska-downar@ipn.gov.pl
IPN Gdańsk: Jan Kołakowski, jan.kolakowski@ipn.gov.pl
IPN Delegatura Bydgoszcz, miroslaw.sprenger@ipn.gov.pl
IPN Katowice: Barłomiej Warzecha, bartlomiej.warzecha@ipn.gov.pl
