logo IPNInstytut Pamięci Narodowej

Ukraina

Losy Polski i Ukrainy od wieków są splecione. Historia obu krajów posiada swe wspaniałe ale i bardzo trudne strony. Ponad 70% obecnej Ukrainy wchodziło niegdyś w skład Rzeczypospolitej Obojga Narodów.  Polskie osadnictwo najliczniej występowało w województwie lwowskim oraz na Podolu i Wołyniu.

Po rozbiorach Rzeczypospolitej, szczególnie w ramach represji po powstaniu listopadowym i powstaniu styczniowym ludność i kultura polska poddana była masowym represjom w ramach Imperium Rosyjskiego. Polskie instytucje społeczne i kulturalne (jak Liceum Krzemienieckie, wyposażenie Uniwersytetu Wileńskiego, szkolnictwo polskie) były likwidowane, a ludność polską na każdym kroku dyskryminowano.

Po traktacie ryskim, kończącym wojnę polsko-bolszewicką na wschód od granicy polsko-sowieckiej znalazło się kilkaset tysięcy Polaków. Władze sowieckie w latach 30. dokonały eksterminacji i masowych deportacji ludności polskiej w tzw. Operacji Polskiej NKWD. Ludność ukraińska również była ofiarą stalinowskich represji podczas Wielkiego Głodu w latach 1932-33 i Wielkiej Czystki.

Podczas II wojny światowej w 1943 r. odziały Ukraińskiej Armii Powstańczej dokonały ludobójstwa polskiej ludności na Wołyniu i Galicji Wschodniej. Ofiarami byli też Ukraińcy, którzy próbowali pomóc w tym czasie swoim polskim sąsiadom.

Po II wojnie światowej Ukraina stała się jedną z radzieckich republik. Swą niepodległość odzyskiwała przez wiele lat.  W wyniku Rewolucji Godności w 2013 r. i obaleniu prorosyjskiego prezydenta Wiktora Janukowycza odzyskała swą suwerenność i niezależność.

1 stycznia 2016 r. weszła w życie umowa stowarzyszeniowa między Ukrainą a Unią Europejską o pogłębionej i całościowej strefie wolnego handlu.

Na terenie Ukrainy mieszka według różnych oficjalnych danych od ponad 144 tys. do 900 tys. Polaków. Nieoficjalnie liczba Polaków na Ukrainie  szacowana jest nawet na 2 miliony.

Przystankiem na Ukrainie opiekuje się Oddział IPN w Rzeszowie i Lublinie.

 

Aktualności

Kolejne spotkania z rodakami na Ukrainie w ramach projektu „Przystanek Historia – Lwów” – Lwów, 9–11 października 2019

13.10.2019

„Przystanek Historia Stanisławów” – Iwano-Frankiwsk, 16 września 2019

13.09.2019

„Przystanek Historia – Lwów” – zajęcia poświęcone 80. rocznicy wybuchu II wojny światowej

10.09.2019

Wrześniowy „Przystanek Historia - Lwów” – 4-6 września 2019

11.09.2019

Kolejne spotkanie w ramach działań „Przystanek Historia Lwów” – Stryj, 31 maja - 1 czerwca 2019

03.06.2019

Kolejna edycja „Przystanek Historia Lwów” – Lwów, 14-16 września 2018

17.09.2018

Otwarcie Przystanku Historia IPN w Żytomierzu – 24 listopada 2018

W Żytomierzu IPN otworzył kolejny na Ukrainie Przystanek Historia. Opiekować się nim będzie lubelski oddział IPN

21.11.2018

Lubelscy edukatorzy w żytomierskim Przystanku Historia IPN – 8–10 kwietnia 2019

12.04.2019

Kamieniec Podolski i Nowogród Wołyński: Dzień Polaków i obchody Święta Konstytucji 3 Maja z udziałem lubelskiego IPN – 10-11 maja 2019

Działania edukacyjne w ramach Przystanku Historia IPN w Żytomierzu

08.05.2019